บทความวิชาการ
| ชื่อบทความ | ประติมากรรมสัมฤทธิ์พบที่ปราสาทสระกำแพงใหญ่ อำเภออุทุมพรพิสัย จังหวัดศรีสะเกษ |
|---|---|
| ชื่อวารสาร | ศิลปากร |
| ชื่อผู้แต่ง | บวสเซอลีเย่, ฌอง (Boisselier, Jean) |
| ชื่อผู้แปล | สุภัทรดิศ ดิศกุล, ม.จ. |
| รายละเอียดวารสาร | ปีที่ 33 ฉบับที่ 4 (ก.ย.-ต.ค.2532) หน้า 4-14 |
| สาระสังเขป | |
กรมศิลปากรได้ค้นพบประติมากรรมสัมฤทธิ์ที่ปราสาทสระกำแพงใหญ่
อำเภออุทุมพรพิสัย จังหวัดศรีสะเกษ ในขณะทำการขุดแต่งปราสาทแห่งนี้
เมื่อเดือนพฤษภาคม พ.ศ. 2532 ขนาดความสูงเฉพาะองค์
140 เซนติเมตร รวมความสูงทั้งฐาน 180 เซนติเมตร
คงหล่อขึ้นในศิลปะขอมแบบบาปวนตอนปลาย ระหว่าง พ.ศ.
1600-1650 ศาสตราจารย์
บวสเซอลีเย่
เห็นว่าเป็นประติมากรรมซึ่งมีแกนในเป็นดินพร้อมกับแกนในเป็นเหล็ก
คงเป็นรูปของทวารบาล และมีลักษณะพิเศษคือ เป็นสัมฤทธิ์ชุบทองและหล่ออย่างดี เดิมคงตั้งอยู่หน้าปราสาทหลังกลาง
หรืออาจตั้งอยู่ภายในมุขหน้าปราสาทหลังนั้น หรือตั้งอยู่หน้าปราสาทองค์ทิศตะวันตกเฉียงใต้
ซึ่งเป็นปราสาทหลังที่สำคัญที่สุด รูปนี้น่าจะเป็นรูปของนันทิเกศวร หรือนันทีเกศวร ซึ่งเป็นประติมากรรมที่เป็นคู่
มีลักษณะที่ดุร้ายกว่าคือ มหากาล โดยปกติจะประจำอยู่กับเทวาลัยของพระอิศวร อย่างไรก็ตาม ประติมากรรมนี้มีรอยแตกยาวอยู่บนทั้งประติมากรรมและฐาน
ควรค้นหาวิธีหยุดยั้งการเพิ่มขึ้นของรายแตกแยกโดยเฉพาะอย่างยิ่งการไม่ให้มีสนิมเกิดเพิ่มขึ้น
สำหรับการจัดแสดงต้องมีเครื่องยึดภายใต้รักแร้เพื่อป้องกันมิให้ระดับที่ข้อเท้าต้องแตกแยกออก
และจัดไว้ในตู้กระจกที่ป้องกันความชื้นได้. |
|